GRUP | SANSKRIT | ESKI UYG | YENI TR | ESKI CIN |
Tripitaka Üç ağılık Üç hazine | sutra | Nom bitig | Mezhep ayetleri | 佛经 |
vinaya | Nom, toru | Ahkâma ait eser | 戒律 | |
abhidharma | ---- | Akaide eserler | 阿毗达磨, 论藏 | |
Varlığın hakiki özüne vakıf olmak için yapılacak 5 iş (samsara=varlık âlemi) | ---- | Kormek | Görmek | 视 |
---- | Ukmak | Anlamak | 识 | |
---- | Bilmek | Bilmek | 知 | |
---- | Tuymak | Duymak | 觉 | |
---- | Otkurmek | Nüfuz etmek | 得 | |
Burkancılara göre bilinmesi ve ona göre hareket edilmesi gereken Dört hakikat | Duhkha | Emgek | Iztirap | 苦 |
Duhkha samudaya | e.togmak e.emgenmek e.ermek | İztırabın husule gelmesi | 苦集,三牟提那 | |
Duhkha nirodha | e.ocmek e.kiretmek e.siz ermek | İztırabın kalkması | 苦的息灭 | |
Duhkha nirodha gamini pratipat | e.tin ozgu kurtulgu yol | Iztiraptan kurtulma yolu | 度脱道谛 | |
Iztiraptan kurtulmanın 5 yolu | S’raddha | Kirtgunc | İman | 信 |
S’ila | Kilinc, k.yolları | Ahlak kaideleri | 戒, 尸罗 | |
Samadhi, dhyana | Sakinc, dyan sakinc, dyan | İstiğrak, tefekkür | 定, 三摩地 | |
Prajna | Bilge bilig | Hikmet, marifet, idrak | 智慧, 般若 | |
Vimukti | Kurtulmak, ozmak | Kurtuluş | 度脱, 毗木底 | |
Burkanlara göre hiç bir şeyin hakiki varlığı olmadığı gibi varlığı temsil eden benlik de yoktur. | Atman | Men | Ben, benlik, mahiyet | 宇宙我, 阿特曼 |
---- | Men korum | Benlik görüsü, mahiyet nazariyesi | 宇宙我谛 | |
Dharma gurupları | Samskrta | Itiglig | Varlığa/ hayata tabi dharma | |
Asamskrta | Itigsiz | Varlığa/ hayata tabi olmayan dharma | ||
Sasrava | Yorigulug | Yürüyen dharma | ||
Anasrava | Yorimagulug | Yürümeyen dharma | ||
Kus’ala | seviglig | Sevimli, kurtulmaya yârdim eden dharma | ||
Akus’ala | Sevigsiz | Sevimsiz, kurtulmaya yârdim etmeyen dharma | ||
Avyakrta | Yarligsiz | Kurtulmaya ne yârdim eden ne de yârdim etmeyen dharma | ||
Dharma yığını (Skandha=yukmek) | Rupa skandha | Ong, ong kork yukmek | Renk ve sekil dharmasinin yığını | |
Vijnana skandha | Bilig yukmek | Bilgi dharmasinin yığını | ||
Vedana skandha | Teginmek yukmek | Duygu ve his dharmasinin yığını | ||
Samjna skandha | Sakinc yukmek | Fikir dharmasinin yığını | ||
Samskara skandha | Kilinc yukmek | İş dharmasinin yığını | ||
Dharma unsurları (Dhatu=nom, toru) | Visaya | atkangu | Hasse unsurları Dış unsur | |
Indriya | kacig | Hasse unsurları İç unsur | ||
Manas | Kongul | Şuur, bilgi unsuru | ||
Dharma dhatu | Toru | Yukarıdakiler hariç 64 unsur | ||
Dharma esas kapıları | Ayatana | Toz tuplug kapig | Esas kapılar | |
Dünyada yaşanılan hayat akınını teşkil eden nazariye’ye göre dharmalar 4 gruba ayrılır. (Pratyaya=basutci toz) | Adhipati pratyaya | Erksinmek atlig basutci toz | Umumi münasebetlerin dharmasi | |
Alambana pratyaya | Atkag atlig basutci toz | Mesnet olan ve yârdim eden dharma | ||
Samanantara pratyaya | Tuz arasız basutci toz | Bir biriyle ayni şekilde bağlanan dharmalarin temas noktalarını teşkil eden dharma | ||
Hetu pratyaya | Tiltag atlig basutci toz | Biri diğerinin sebebi olan dharma | ||
Rupa dharmanin mevcudiyetini sağlayan 5 esas/ büyük unsur | Prthivi dhatu | Toprak, yir | Toprak | 土界 |
Ab dhatu | Suv | Su | 水界 | |
Tejo dhatu | Ot, oot | Ateş | 火界 | |
Vayu dhatu | Yil, igac | Hava | ||
Akas’a dhatu | altun | Esir, altın | 金界 | |
Vijnana dhatu | ---- | Şuur | 悟,觉界 | |
5(6) esas unsurun taşıdığı sıfat/ alamet | Rupa | Ong-kork, o.bod, kork mengiz… | Renk ve sekil | 形相 |
S’abda | Un, un choghi | Ses | 声音 | |
Gandha | Yid, yipar | Koku | 芬郁 | |
Rasa | Tatig | Tat | 味 | |
Spars’a | Burtmek, buritig | Lemis | 触 | |
Dharma | Toru, tastinki toru, nom, sakinc | Tasavvur | 律法,达磨 | |
Dış unsurlar | Rupa | Ong-kork | Renk ve sekil | 形相 |
S’abda | Un | Ses | 声音 | |
Gandha | Yid | Koku | 芬郁 | |
Rasa | Tatig | Tat | 味 | |
Spars’a | Burtmek | Lemis | 触 | |
Dharma | Toru | Tasavvur | 律法,达磨 | |
İç unsurlar | Caksus | Koz | Göz | 眼根 |
S’rotra | Kulgak | Kulak | 耳根 | |
Gharana | Burun | Burun | 鼻根 | |
Jihva | Til | Dil | 舌根 | |
Kaya | Etuz | Beden | 身 | |
Manas | Kongul | Gönül | 意,末那识 | |
İnsanin dünyadaki varlığı tanımasına iştirak eden 8 şuur =sekiz turlug kongul bilig | Caksus vijnana | Koz bilig | Göz bilgisi | 眼识 |
S’totra vijnana | Kulgak bilig | Kulak bilgisi | 耳识 | |
Gharana vijnana | Burun bilig | Burun bilgisi | 鼻识 | |
Jihva vijnana | Til bilig | Dil bilgisi | 舌识 | |
Kaya vijnana | Etuz bilig | Beden bilgisi | 身识 | |
Citta vijnana | Kongul bilig | Gönül bilgisi | 质多识 | |
Adana vijnana | Adra bilig | Ayırt etme bilgisi | 阿陀那识 | |
Alaya vijnana | Agilig bilig | Mahzen bilgisi | 阿赖那识 | |
Akıcı olan 5 yığın = asrava = akiglig bis yukmek (insanlara ait) | Rupa | Ong kork | Renk ve sekil | |
Vedana | Teginmek | Duymak, çekmek | ||
Samjna | Sakinc | Fikir, düşünce | ||
Samskara | Kilinc | İş, amel | ||
Vijnana | Bilig | Bilgi, şuur | ||
Akıcı olmayan 5 yığın = anasrava = akigsiz bis yukmek (burkanlara ait) | S’ila | Chaqshapat | Ahlak | |
Samadhi | Dyan | İstiğrak | ||
Prajna | Bilge bilig | Hikmet | ||
Vimukti | Kurtulmak | Kurtuluş | ||
Vimukti jnadarsana | Kurtulmakig bilmek kormek | Kurtuluşu bilmek görmek | ||
İllet zincirini teşkil eden 12 sebep = nidana | Jara, vyadni, marana | Karımak, iglenmek, ölmek | Yaslanmak, ölmek | |
Jati | Togmak | Doğmak | ||
Bhava | Bolmak | Olmak | ||
Upadana | Tutyak | Tutmak, tutunmak | ||
Trsna | Az almir | Hırs | ||
Vedana | Teginmek | Duymak çekmek | ||
Spars’a | Burtmek | Temas etmek | ||
Sad ayatana indrıya | Altı kacig orunlar | Altı methal mevkii | ||
Nama rupa | At ong | İsim ve sekil | ||
Vijnana | Bilig kongul | Bilgili gönül, şuur | ||
samskara | Tavranmak | Davranmak | ||
Avidya | Biligsiz kongul | Cehalet |
2010-12-17
Bazı Budizm adları
标签:
Turkology
Dünyada 40 milyon kişi Çince öğreniyor
Konfüçyus Enstitüsünden yetkililer bu yıl beşincisi düzenlenen yıllık konferansta dünyada 40 milyon yabancının Çince öğrendiğini bildirdi.
Uluslararası Çin Dili Konseyi Genel Müdürü Şü Lin, bu yıl dünya genelinde 40 ülkede açılan Konfüçyus enstitüsünde 97 sınıfta dil eğitiminin başladığını ve 8 ülkenin de programa dahil olduğunu anlattı.
Uluslararası Çin Dili Konseyi Genel Müdürü Şü Lin, bu yıl dünya genelinde 40 ülkede açılan Konfüçyus enstitüsünde 97 sınıfta dil eğitiminin başladığını ve 8 ülkenin de programa dahil olduğunu anlattı.
Meclis Çince bilen uzman arıyor !!!
TBMM, yabancı dil açılımı başlatıyor. Sınavla Çince, Rusça, Arapça ve İspanyolca bilen 40 uzman yardımcısı alınacak. TBMM Genel Sekreteri Sadettin Kalkan, 102 parlamentoyla dostluk anlaşması bulunan Meclis’in, son 10 yılda yabancı parlamentolarla olan ilişkisinin hızla geliştiğini anlattı. Kalkan, şunları söyledi: “Dış ilişkilerde görülen bu değişime ayak uydurmak gerekiyor. Rusya büyük bir değişim göstermiş, Çin de gerek uluslararası ilişkilerde gerekse ekonomide atak yapmıştır. Türkiye’nin Ortadoğu’daki vizyonu ve önemi, lider ülke konumunun son derece parlak bir seviyeye gelmesi, bu ülkelerle olan ilişkilerimizi güçlendirmiştir. Bu sebeple parlamentomuzda Rusça, Çince, İspanyolca ve Arapça bilen uzman yardımcılarımızın çalışmasının yararlı olacağını düşündük. Zaman içerisinde ülke uzmanlığını geliştireceğiz.”
08.12.10
08.12.10
2010-12-16
Chin We Machin’ning Jughrapiyilik Uqum Dairisi
Chin we Machin ibarisi Uyghur-Türk, ereb we paris alim-ediblirining tarix, jughrapiye, tilshunasliq desturlirida, sayahetnamiliride we shéir dastanlirida ming yillardin béri izchil yosunda istimal qilinip kéliwatqan, hemmige tonush nam bolsimu, lékin mushu esirge kelgende ibarining tarixtiki jughrapiyilik uqum dairisini chüshinish we izahlashta yol qoyghili bolmaydighan xataliq körülüwatidu.
标签:
Turkology
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)
